Fondet IPARD të bllokuara, ekspertët: Bujqësia po humbet investime dhe aftësi konkurruese
Bllokimi i fondeve evropiane të IPARD po pengon investimet në bujqësinë shqiptare dhe po vështirëson përballjen e fermerëve me konkurrencën. Ekspertët e sektorit ngrenë shqetësimin për mungesën e këtij financimi, të pezulluar që prej gushtit 2023, pas dyshimeve për keqpërdorimin e fondeve të IPARD II. Sipas tyre, mbështetja e Bashkimit Evropian kishte ndihmuar në rritjen e sektorit dhe në uljen e hendekut mes importeve dhe eksporteve bujqësore. Ndërprerja e financimit ka frenuar këtë ecuri, ndërsa fondet nga buxheti i shtetit vlerësohen të pamjaftueshme për të mbuluar nevojat për investime.
Shqetësimi lidhet edhe me rrezikun e humbjes së mundësisë për të përfituar 146 milionë euro nga IPARD III. Ekspertët paralajmërojnë se vonesat mund t’i detyrojnë fermerët të presin programin pasardhës, IPARD IV.
Për rikthimin e financimit, ata theksojnë nevojën për zgjidhjen e problemeve të konstatuara në administrimin e programit të mëparshëm. Sipas tyre, procesi kërkon kthimin e fondeve të keqpërdorura, marrjen e masave përkatëse dhe akreditimin e të gjithë strukturës që administron fondet, jo vetëm të AZHBR-së.
Mungesa e investimeve rrezikon ta lërë bujqësinë shqiptare të papërgatitur për konkurrencën në tregun evropian. Vështirësitë në blegtori dhe në industrinë përpunuese e bëjnë edhe më të nevojshme mbështetjen për modernizimin e prodhimit dhe rritjen e kapaciteteve.
Ndërkohë, sipas informacionit të bërë publik mbi qëndrimin e Komisionit Evropian, ende nuk është përcaktuar një afat për çeljen e fondeve të IPARD III. Kërkesa e paraqitur nga Shqipëria në prill 2026 mbetet në vlerësim. Saranda Web